سؤالات نهایی دین و زندگی (۳) به تفکیک دروس

توجّه : همه سؤالات نهایی با کتاب دین و زندگی (۳) چاپ ۱۳۹۰مطابقت داده شده است .به روز شده تا شهریور ۹۱

علائم اختصاری : ( خ ـ خرداد ) ، ( ش ـ شهریور ) ، ( د ـ دی )(م- مرداد)

درس اوّل :

۱- چه رابطه­ای میان نیاز به « کشف راه درست زندگی » با سایر نیازهای بنیادین بشر وجود دارد ؟ [خ ۸۵ - د۸۷]
 
2- چرا پاسخ به نیازهای بنیادین انسان باید « همه جانبه » باشد ؟ [خ 89]
 
3- چرا پاسخ به نیازهای بنیادین انسان باید کاملاً درست و قابل اعتماد باشد ؟ [ش 88- ش90] 
 
4- کدام یک از نیازهای بنیادین انسان جامع نیازهای دیگر است ؟ [ش90]
 
5- وسیلة فهم پیام الهی چیست ؟ [خ 85]
 
6- ترجمه و پیام آیۀ : « قَالَ رَبُّنَا الَّذِي أَعْطَى كُلَّ شَيْءٍ خَلْقَهُ ثُمَّ هَدَى » ( طه ،50 ) [ش 85 - د 86 ]
 
7- دو چراغ راه که خداوند برای تشخیص درست هدف به انسان داده است ، کدامند ؟ [ش 89 ]
 
8- منظور از حجّت آشکار و حجّت نهان در کلام امام کاظم (ع) چیست ؟ [د 85-  خ 88]
 
9- چرا هدایت یک اصل عامّ و همگانی در نظام خلقت است ؟ [خ86]
 
10- دو ویژگی انسان که در هدایت او تأثیر دارند ،کدامند ؟ [ش 87]
 
11- پیام آیۀ : « سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى * الَّذِي خَلَقَ فَسَوَّى * وَ الَّذِي قَدَّرَ فَهَدَى » ( اعلی 3-1 ) [د 87]
 
12- ویژگیهایی که سبب تمایز بنیادین انسان با سایر موجودات می­شود را به طور کامل شرح دهید . [د 88]
 
13- خدای جهان ، خالقی( آفریدگاری) حکیم است ، یعنی چه ؟ [خ 90 ]
 
14- درستی یا نادرستی گزاره­های زیر را  با (ص/ غ) مشخّص کنید .

انسان به کمک عقل خود بسیاری از مجهولات و مسائل را در می­یابد و پاسخ می­دهد . [ش90]

خداوند برای تشخیص هدف و راه رسیدن به آن، عقل را در درون وجود انسان و پیامبران را در بیرون قرار دارند. {م-91}
 
15- ترجمه کنید : « ... وَ قَالُوا الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي هَدَانَا لِهَذَا وَ مَا كُنَّا لِنَهْتَدِيَ لَوْلا أَنْ هَدَانَا اللَّهُ ... » (اعراف ، 43) [د90]
 
16- هدایت عمومی را تعریف کنید . [د90]
 
17- سه مورد از نیازهای بنیادین انسان را نام ببرید . [د90]
 
18- وقتی می گوییم«حرکت انسان اختیاری است» به چه معنا است؟{م-91}
 

درس دوم :

1- علل آمدن پیامبران متعدّد را نام ببرید .  [خ85 - د86]
 
2- مصونیّت از گناه و خطا در پیامبران به چه صورتی است ؟ توضیح دهید . [ش85]
 
3- آیا مصونیّت از گناه در پیامبران به دلیل یک مانع بیرونی است یا با اختیار به سمت گناه نمی­روند ؟ توضیح دهید. [خ 87]
 
4- چرا عصمت در حوزة مسئولیّتهای مربوط به رسالت ضروری است ؟ ( ذکر 2 مورد ) [خ 86]

5- عالی­ترین درجة وحی مخصوص چه کسانی است و به چه معناست ؟ [ش86]
 
6- از عوامل جاودانگی شریعت پیامبر اکرم (ص) « حفظ قرآن کریم از تحریف » را توضیح دهید . [ش86]
 
7- معجزه ( اعجاز) را تعریف کنید . [خ85 - د86]
 
8- اگر خداوند یک دین برای انسانها فرستاده است ، پس چرا اکنون ادیان الهی مختلفی در جهان وجود دارد ؟ (ذکر یک مثال) [د85 ش90]
 
9- وحـی را تعریف کنید . [ش87- ش88- د89]
 
10- از محورهای اصلی برنامه دیـن واحـد دو مورد را بنویسید . [ش 87]
 
11- توضیح دهید چرا قرآن کریم به تکمیل و تصحیح نیاز ندارد ؟  [خ 88]
 
12- حدیث « نَحنُ مَعاشِرَ الاَنبیاءِ اُمِرنا اَن نُـکَلِّمَ النّاسَ عَلیَ قَدرِ عُقولِهِم » به کدام یک از علل آمدن پیامبران متعدّد اشاره دارد ؟ [خ89]
 
13- ویژگیهای دین اسلام که سبب انطباق آن با نیازهای متغیّر زمان می­شود را نام ببرید . [خ89- د90]
 
14- عواملی که سبب شد شریعت پیامبر اکرم (ص) جاویدان باشد را فقط نام ببرید . [ش 89 ]
 
15- درستی یا نادرستی گزاره­­های زیر را  با ( ص/ غ ) مشخص کنید .

پیامبران از چُنان بینش عمیقی برخوردارند که به خطا و اشتباه گرفتار نمی­شوند . [ش90]
 
16- از علل آمدن پیامبران متعدّد « از بین رفتن یا تحریف تعلیمات پیامبر پیشین » را توضیح دهید . [خ 90- د90]
 
17- مصون بودن پیامبران از ((گناه)) و ((خطا)) ناشی از چیست؟{م-91}
 
18- منشا اصلی اختلاف و چند دینی از نظر قرآن کریم چیست؟[خ- 91]
 

درس سوم :

1- اعجاز پیامبر اسلام اگر به زمان خودش اختصاص داشت ، چه مشکلی پیش می­آمد ؟ [د 85]
 
2- تحدّی را تعریف کنید . [ش85  ـ ش86 - د87 -  خ88 - د89 - ش90]
 
3- توضیح دهید چگونه قرآن کریم « در عین نزول تدریجی ، انسجام درونی » دارد ؟ [خ86]
 
4- جنبه­های اعجاز قرآن کریم را نام ببرید . [ش86- د87]
 
5- « تازگی و شادابی دائمی » از ویژگیهای محتوایی و معنایی قرآن را توضیح دهید . [د86]
 
6- چرا قرآن کریم کتاب دیروز ، امروز و فرداهای انسانهاست ؟ [ش88]
 
7- توضیح دهید آیا قرآن که پانزده قرن پیش نازل شده می­تواند پاسخگوی نیازهای بشر امروزی باشد ؟ [خ 87]
 
8- از ویژگیهای محتوایی و معنایی قرآن کریم « جامعیّت و همه­جانبه بودن » را شرح دهید . [ش89 ]
 
9- ترجمه کنید : « وَ إِنْ كُنْتُمْ فِي رَيْبٍ مِمَّا نَزَّلْنَا عَلَى عَبْدِنَا فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِنْ مِثْلِهِ ... » ( بقره ،23 ) [ش87- د88 (با پیام)- ش90- د90]
 
10- موزون بودن در کلمات و رسایی در تعبیرات مربوط به کدام یک از جنبه­های اعجاز قرآن کریم است ؟ [خ88]
 
11- تکمیل کنید : نفوذ خارق العادّة قرآن کریم در افکار و نفوس از نشانه­های ........ اعجاز این کتاب آسمانی است . [خ89]
 
12- ویژگی مهمّ قرآن کریم را بنویسید . [خ90]
 
13- چرا خداوند معجزة پیامبر اسلام (ص) را از نوع کتاب قرار داده است ؟ [د90]
 
14- عبارت قرآنی« قُل اطیعوا اللهَ و الرَّ سولَ فَاِن تَوَلَّوا فَانَّ اللهَ لا یُحِبُّ الکافرینَ» (آل عمران 32) را ترجمه کنید.{م-91}
 
15- اگر معجزه پیامبر اکرم(ص) از نوع کتاب و علم نبود، چه مشکلی پیش می آمد؟{م-91}
 
16- با توجه به عبارت قرآنی «وَلَو کان مِن عِند غَیرالله لَوَجدوا فِیه اختلافاً کثیراً» (نساء 82)   

دلیل الهی بودن قرآن چیست؟ [خ- 91]
 
17-«موزون بودن کلمات و رسایی تعبیرات» بیانگر کدام جنبه از اعجاز قران کریم است؟[خ- 91]
 

درس چهارم :

1- طاغوت را تعریف کنید . [خ 85- خ86- د 86- ش87- د 88- ش89 – د90]
 
2- قلمروهای رسالت پیامبر (ص) را نام برده ، بنویسید آیه « ... یَتلو عَلَیهِم آیاتِهِ و یُزَکِّیهِم و یُعَلِّمُهُمُ الکِتابَ و الحِکمَةَ ... » به کدام یک از آنها اشاره دارد ؟ [ش85]
 
3-  قلمروهای رسالت پیامبر (ص) را نام ببرید . [د 85- ش87- ش90]
 
4- ترجمه کنید : « لَقَد مَنَّ اللهُ عَلَی المؤمِنینَ اِذ بَعَثَ فیهِم رَسولاً مِن اَنفُسِهِم » ( آل عمران ، 164) [خ 88]
 
5- تکمیل کنید :

 در اسلام ، کسانی را که فرمان و قانونشان نشأت گرفته از قرآن نیست ........ می­نامند . [ش88]

مراجعة به « طاغوت » و انجام دستورهای وی بر مسلمانان ............. است . [خ90]

اولین و معتبرترین مرجع علمی برای فهم عمیق آیات الهی .......و......است. [خ- 91]
 
6-  ولایت ظاهری از قلمروهای رسالت پیامبر اکرم (ص) را توضیح دهید . [خ89]
 
7- دو دلیل از دلایل نیازمندی جامعه اسلامی به ولایت و حکومت اسلامی را نام ببرید . [ش90]
 
8- درستی یا نادرستی گزاره­های زیر را  با ( ص/ غ ) مشخّص کنید .

ولایت و سرپرستی جامعه برای اجرای قوانین الهی را ولایت معنوی می­گویند . [د89]

گفتار و رفتار پیامبر (ص) اوّلین و معتبرترین مرجع علمی برای فهم عمیق آیات الهی است . [خ90]
 

درس پنجم :

1- ترجمه و پیام آیه : « يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ وَإِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ ... » ( مائده ، 67 ) [خ85-د87- ش89- د90]
 
2- دو مورد از نکاتی را که پیامبر اکرم (ص) در ارتباط با قرآن و اهل بیت (ع) در حدیث « ثقلین » بیان فرمودند ، بنویسید. [ش85]
 
3- ترجمه و پیام آیه : « يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ وَ أُولِي الأمْرِ مِنْكُمْ ... » ( نساء ، 59) [د85]
 
4- یک پیام آیه : « اِنَّما یُریدُ اللهُ لِیُذهِبَ عَنکُمُ الرِّجسَ اَهلَ البَیتِ و یُطَهِرَکُم تَطهیراً » ( احزاب 34 ) را بنویسید.[خ86- ش87- د88]
 
5- حدیث « مَن کُنتُ مَولاهُ فَهذا عَلیٌ مَولاهُ » دربارة چه واقعه­ای است ؟ [ش86]
 
6- بر اساس حدیث ثقلین دو چیز گرانبها که پیامبر (ص) پس از رحلت خود برای مردم به جا گذاشتند چه بود و دربارة آنها چه سفارش فرمود ؟ [د86]
 
7- پیام حدیث : « مَن ماتَ وَ لَم یَعرِف اِمامَ زَمانِهِ ماتَ میتَةً جاهِلیَّةً » را بنویسید . [خ 87- ش88]
 
- نام آیۀ : « إِنَّمَا وَلِيُّكُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذِينَ آمَنُوا الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَ يُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَ هُمْ رَاكِعُونَ . » را بنویسید . (مائده ، 55 ) ( بیان مصداق آیه ) [خ 88- د89 ]
 
9- را نیاز به امام پس از پیامبر نه تنها از بین نمی­رود ، بلکه بیشتر هم می­شود ؟ [خ90 ]
 
10- درستی یا نادرستی گزاره های زیر را  با ( ص/ غ ) مشخص کنید . [د90]

تعیین جانشین رسول خدا با هدایت و راهنمایی خدا بوده و خداوند ائمّة اطهار (ع) را به این مقام برگزیده است .

تعیین جانشین رسول خدا(ص) با هدایت و راهنمایی خداوند بوده و خداوند ائمه(ع) را به این مقام برگزیده است. {م-91}
 
11- چرا تنها خداوند می تواند فرد شایسته امامت را معرفی کند؟[خ- 91]
 

درس ششم :

1- از سخن پیامبر اسلام (ص) : « من شهر علمم و علی درِ آن است ، هر کس می­خواهد به این علم برسد ، باید از درِ آن وارد شود . » چه نکاتی به دست می­آید ؟ ( ذکر دو مورد) [د90]
 
2- جملات زیر را با کلمات مناسب تکمیل کنید. {م-91}

 - کلمه «شیعه» در قرآن کریم به معنای ....... به کار رفته است.
 
3- چرا رسول خدا(ص) به صورت های گوناگون فضائل حضرت علی(ع) را برای مردم بیان می کردند. {م-91}
 
4- کدام باورهای مشترک، زمینه ساز وحدت بین مسلمانان است؟[خ- 91]
 

درس هفتم :

1- دو مورد از مسایلی که پس از رحلت پیامبر(ص) موجب تحریف در معارف اسلامی و جعل احادیث ایشان شد را بنویسید . [خ85]
 
2- تفاوت اساسی حکومت بنی­امیّه و بنی­عبّاس با رهبری رسول خدا (ص) در چه چیزهایی بود ؟ ( ذکر دو مورد ) [ش85- ش90]
 
3- دو مورد از اشکالات اساسی که به سبب ممنوعیّت نوشتن احادیث پیامبر اکرم (ص) ( نگهداری حدیث از طریق حافظه ) به وجود آمد را بنویسید . [د 85 - ش 86- ش 87- ش 89–  ش90]
 
4- چگونه پس از رحلت رسول خدا (ص) ظهور شخصیّتها و الگوهای غیرقابل اعتماد افزایش یافت؟ [خ87]
 
5- دو مورد از مسائل و مشکلات سیاسی ، اجتماعی و فرهنگی پس از رحلت پیامبر (ص) را بنویسید.(4 مورد ) [د 87- ش88- خ90]
 
6- کدام یک از مشکلات سیاسی ـ اجتماعی باعث شد که با فاصله گرفتن از زمان پیامبر اکرم (ص) شخصیّتهای اصیل اسلامی به انزوا کشیده شوند ؟ توضیح دهید . [د 88]
 
7- چرا ممنوعیّت نوشتن احادیث پیامبر (ص) پیروان ائمّه (ع) را از منبع مهمّ هدایت بی­بهره نکرد ؟ [د90]
 
8- مشکلات و مسائل سیاسی و اجتماعی و فرهنگی دوره پس از رحلت پیامبر (ص) را نام ببرید. {م-91}
 
9- چگونه عالمان وابسته به قدرت ، سعی در تحریف معارف اسلامی داشتند؟ [خ- 91]
 

درس هشتم :

1- تقیّه را تعریف کنید . [خ85- د85 - د87- د88 – خ 91]         
 
 
2- امامان بزرگوار ما « در مجاهده برای حکومت عدل » از چه اصولی تبعیت می کردند ؟ ( نام ببرید . ) [ش85]
 
 
3- امامان (ع) از دو جهت با حاکمان زمان خود مبارزه می­کردند ، آن دو جهت چیست ؟ توضیح دهید . [خ86]

یا ائمّة اطهار (ع) در راستای ولایت ظاهری از چه جهاتی با حاکمان زمان خود مبارزه می­کردند ؟ توضیح دهید . [د90]
 
 
4- چرا ائمّة معصومین (ع) در مجاهده از اصل « آگاهی بخشی به مردم » تبعیّت می­کردند ؟ [ش 86- د87- د 90]
 
 
5-  ترجمه کنید : « ... قُلْ لا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْرًا إِلا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبَى ... » (شوری ، 23) [د86- خ87] ( فقط پیام آیه)
 
 
6- نام دو کتاب حدیث که در آن سخنان رسول خدا (ص) و ائمّة اطهار (ع) گِرد آمده است را بنویسید . [خ87]
 
 
7-گِردآورندگان کتابهای حدیثی مقابل را بنویسید .     الف) کافی :      ب) الاستبصار :   [خ90]
 
 
8- اقدامات مربوط به مرجعیّت علمی امامان (ع) را نام ببرید .  [خ 88- ش90] 
 
 
9- از مسئولیّتهای مقام امامت « ولایت معنوی امامان (ع) » را شرح دهید .  [خ 89]   
 
 
10- هریک از عبارات سَمت راست با کدام یک از عبارات سَمت چپ (مسئولیّتهای مقام امامت ) ارتباط دارند ؟ [ش89]
 
 
1- اقدام برای حفظ سخنان و سیرة پیامبر (ص)
 الف) اقدامات مربوط به مرجعیّت دینی
 
 
2- پاسخ به نیازهای مؤمنان از طریق معنوی و غیبی
 ب ) مجاهده در راستای ولایت ظاهری
 
 
3- تربیت شخصیّتهای اسلامی 
 ج ) ولایت معنوی امامان (ع)
 
 
4- آگاهی بخشی به مردم
 
 
 
11- با توجه به عبارت قرآنی« قُل لا اَسالُکُم عَلَیهِ اَجراً الّا المَوَدَّهَ فی القُربی.....» (شوری 23) پیامبر(ص) چه چیزی را پاداش رسالت خود بیان می کنند؟{م-91}
 
12- جملات زیر را با کلمات مناسب تکمیل کنید. {م-91}

 ائمه اطهار (ع) راه رهایی مسلمانان از دست حاکمان طاغوتی و مشکلات اجتماعی را ....... می دانستند. {م-91}
 
13- درست یا نادرست بودن گزاره های زیر را با (ص/غ)مشخص کنید: [خ- 91]

ائمه اطهار (ع) راه رهایی مسلمانان از دست حاکمان طاغوتی و مشکلات اجتماعی را آگاه شدن آنان می دانستند. [خ- 91]
 

درس نهم :

1- غیبت امام زمان (عج) در مقابل « ظهور» است یا « حضور» ؟ توضیح دهید . [ش85]
 
2- چرا غیبت امام عصر (عج) به « خورشید پشت ابر » تشبیه شده است ؟ [ش86]
 
3- امام عصر (عج) رهبری خود را در عصر غیبت به چه چیز تشبیه کرده­اند ؟ [ش87- ش89 ]
 
4-  علّت غیبت امام عصر (عج) چیست ؟ توضیح دهید . [د85]
 
5-  علّت غیبت امام عصر (عج) و تداوم آن را بنویسید . [خ88] 
 
6- بر اساس آیۀ : « ... إِنَّ اللَّهَ لا يُغَيِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُوا مَا بِأَنْفُسِهِمْ ... » ( رعد ، 11 ) علّت غیبت امام عصر (عج) چیست ؟ [خ86- د90 (ترجمه)]
 
7- آیا می­توان « زمان ظهور » امام عصر (عج) را تعیین کرد ؟ مختصراً توضیح دهید . [ش 86- ش87]
 
8- چرا تعیین زمان ظهور امام عصر (عج) تنها در اختیار خداوند است ؟ توضیح دهید . [ش89- د90] 
 
9- غیبت صغری را تعریف کنید .  [د 86- خ87- ش88- ش90- د90]
 
10- بخش اصلی رهبری امام عصر (عج) مربوط به کدام قلمرو است و چگونه انجام می­شود ؟ [خ87- خ88]
 
11- ایجاد تغییر و تحوّل در جامعه­ای که گرفتار بی­عدالتی می­باشد ، چگونه امکان­پذیر است ؟ [د88]
 
12- امام حسن عسکری (ع) در ارتباط با فرزندش حضرت مهدی (عج) چه اقداماتی انجام داد ؟ [خ89]
 
13- نائبان چهارگانه در دورة غیبت صغری چه مسئولیّتی بر عهده داشتند ؟ [ش89 ]
 
14- طولانی بودن عمر حضرت مهدی (عج) چگونه امکان­پذیر است ؟ [د86 - ش87]
 
15- درستی یا نادرستی گزاره­های زیر را  با ( ص/ غ ) مشخّص کنید .

 بخش اصلی رهبری امام مهدی (عج) مربوط به قلمرو ولایت معنوی است. [د88 - ش90 و د90] (به صورت جای خالی)

غیبت امام مهدی (عج) در دورة غیبت ، در مقابل حضور است نه ظهور .  [د89- ش90]

عمر طولانی امام زمان(عج) امری غیر عادی و غیر عقلی نیست، و با قدرت الهی عملی می شود. [خ- 91]
 
16- دو نمونه از موارد ولایت معنوی ( یاری و دستگیری شیعیان ) توسّط امام عصر (عج) را بنویسید . [د89 ]
 
17- تکمیل کنید :

امام زمان (عج) در دورة غیبت صغری از طریق افرادی خاصّ که به ....... معروفند، با شیعیان ارتباط داشت . [ش90]

رهبری امام زمان (عج) در عصر غیبت به ............ تشبیه شده است . [ش90]
 
18- بخش اصلی رهبری امام زمان(عج)چیست؟آن را توضیح دهید. {م-91}
 
19- بر اساس عبارت قرآنی «اِنَّ اللهَ لا یُغَیِّرُ ما بِقَومٍ حَتّی یُغَیِّروا ما بِاَنفُسِهِم» (رعد11) [خ- 91]

زمینه ساز هلاکت و بدبختی،یا عزت و سربلندی یک جامعه چه کسانی هستند؟[خ- 91]
 
20- غیبت امام زمان(عج) تا چه زمانی ادامه دارد؟[خ- 91]
 
21- امام زمان(عج)در دوره غیبت صغری، از چه طریقی پیروان خود را رهبری می کردند؟[خ- 91]
 

درس دهم  :

1- چه کسانی می­توانند یاران راستین امام زمان (عج) باشند ؟ [خ85]
 
2- توضیح دهید آیا کسانی که فقط با دعا و گریه منتظر ظهور حضرت ولی عصر (عج) هستند می­توانند یاران راستین امام باشند ؟ [خ86]
 
3- چهار مورد از ویژگیهای یاران راستین امام عصر (عج) را بر اساس فرمایش حضرت علی (ع) بنویسید.[د86- د87-ش88]
 
4- پیام آیه :« وَ نُرِيدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الأرْضِ وَ نَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَ نَجْعَلَهُمُ الْوَارِثِينَ . »(قَصَص،5) را بنویسید . [خ85]
 
5- به اعتقاد جامعه­شناسان « پویایی جامعۀ شیعه » در طول تاریخ به چه عواملی وابسته بوده است ؟ [خ 85- خ 89]
 
6- پیامبران برای تحقّق وعده­های الهی در پایان تاریخ از چه طرح خاصّی سخن گفته­اند ؟ [ش85- د89]
 
7- جامعة منتظر چگونه جامعه­ای است ؟ ( ویژگیهای جامعة منتظر در عصر غیبت ) [د85- خ87- ش88]
 
8- اعتقاد شیعه در مورد موعود چیست ؟ [خ86]
 
9-  پیام آیۀ : « وَلَقَدْ كَتَبْنَا فِي الزَّبُورِ مِنْ بَعْدِ الذِّكْرِ أَنَّ الأرْضَ يَرِثُهَا عِبَادِيَ الصَّالِحُونَ . » ( انبیاء ، 105 ) [خ87- خ 90 (ترجمه)]
 
10- توضیح دهید خداپرستان دربارة آیندة تاریخ چه اعتقادی دارند ؟  [د87]
 
11- دو فایدة معلوم بودن مشخّصات امام زمان (عج) و حضور ایشان در جامعه را بنویسید . [د87]
 
12- چگونه همة ادیان دربارة اعتقاد به موعود و الهی بودن پایان تاریخ اتّفاق نظر دارند؟  [خ88- د88]
 
13- چرا ایجاد آمادگی برای ظهور امام عصر (عج) باید در همة ابعاد علمی ، فرهنگی ، اقتصادی و نظامی باشد ؟ [د88]
 
14- بر اساس آیة : « هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدَى وَدِينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ ... » ( توبه ، 33 ) چه آینده­ای برای تاریخ انسان پیش­بینی شده است ؟ [خ89- ش90 (ترجمه)]
 
15- چرا تقویت ایمان یکی از مسئولیّتهای شخص منتظر در عصر غیبت است ؟ [خ89]
 
16- چهار مورد از مسئولیّتهای « شخص منتظر » در دورة غیبت را نام ببرید . [د89- د90]
 
17- تکمیل کنید

 : نگاه مثبت دین به آیندة تاریخ و اعتقاد به حضرت مهدی (عج) اصلی به نام « ........... » را در دل زنده کرده است. [خ90] –

 نگاه مثبت دین به آینده ی تاریخ و اعتقاد به حضرت مهدی(ع) اصلی به نام ...... را در دل ها زنده کرده است. {م-91}
 
18- پویایی جامعه شیعه در طول تاریخ از نظر جامعه شناسان به چه عاملی وابسته است؟توضیح دهید. {م-91}
 
19- درست یا نادرست بودن گزاره های زیر را با (ص/غ)مشخص کنید: [خ- 91]

 انسان منتظر، به واقعیت های ناهنجار «نه» می گوید و به امید فردای درخشان تلاش می کند. [خ- 91]
 
20- در دوره غیبت امام زمان(عج) چه مسئولیت هایی بر عهده منتظران قرار دارد؟فقط نام ببرید. [خ- 91]
 

درس یازدهم  :

1- ولیّ فقیه را تعریف کنید . [ خ85- د88- خ90 – د90]
 
2- راههای شناخت « مرجع تقلید » را بنویسید . [ خ85 - د 85- ش86 - خ 88- ش89 - د89- ش90]
 
3- تقلید را تعریف کنید . [ش85- د86- خ 87- ش88- ش90]
 
4- با توجّه به احادیث ، شرایط مرجع و فقیهی که شایسته پیروی است را بنویسید . [ش85- د86- ش88]
 
5- دو شرط مشترک از شرایط ولیّ فقیه ( رهبر ) و مرجع تقلید کدامند ؟ [خ87- ش89]
 
6- مرجع تقلید را تعریف کنید . [د85]
 
7- تفقّه را تعریف کنید . [خ86- خ88- د89]
 
8- فقیه را تعریف کنید . [ش90]
 
9- تفقّه به چه معناست و به چه کسی فقیه می­گویند ؟ [د87]
 
10- انتخاب ولیّ ­فقیه به چه شیوه­هایی انجام می­گیرد ؟ توضیح دهید . [ش85- خ86- د86 ( بدون توضیح )- د87- خ90]
 
11- در عصر غیبت مرجعیّت دینی و حکومت اسلامی چگونه تداوم می­یابد ؟ [خ87 – د90 ( به صورت جای خالی )]
 
12- چرا مرجع باید عادل و زمان شناس باشد ؟ [د87]
 
13- چرا ولیّ ­فقیه باید زمان شناس باشد ؟ [ش90]
 
14- بنا بر فرمان امام زمان (عج) در دورة غیبت ،نیابت ایشان به چه کسی می­رسد و مسئولیّتهای او چیست ؟ [د88]
 
15- درستی یا نادرستی گزاره­های زیر را  با ( ص/ غ ) مشخّص کنید .

در عصر غیبت ، حکومت اسلامی در چارچوب « مرجعیّت فقیه » استمرار می­یابد.[د88- خ89- ش90(به صورت جای خالی)]
 
16- چه شرایطی برای مشروعیّت یافتن رهبر جامعه اسلامی ( ولیّ فقیه ) لازم است ؟ [خ85- ش90]
 
17- چرا « تدبیر و کفایت » و « شجاعت و قدرت روحی » از شرایط رهبر جامعة اسلامی است ؟ [د88]
 
18- دو ویژگی کسی که شایستگی رهبری جامعة اسلامی را دارد ، نام ببرید . [خ89]
 
19- منظور از « مشروعیّت » و « مقبولیّت » ولیّ فقیه را مختصراً توضیح دهید . [ش86]
 
20- چرا ولیّ فقیه باید مقبولیّت داشته باشد ؟  [ش87- ش88- د89]
 
21-  مشروعیّت ولیّ فقیه را تعریف کنید . [خ 88]
 
22- میان انتخاب « ولیّ فقیه » و « مرجع تقلید » چه تفاوتی وجود دارد ؟ [د85- ش86- ش89]
 
23- چرا افراد نمی­توانند به طور جداگانه برای خود ولیّ فقیه انتخاب کنند ؟ [د90]
 
24- انتخاب ولیّ فقیه به روش « غیر مستقیم » را با ذکر مثال شرح دهید . [د90]
 
25-ازمیان فقیهان کسی که می تواند مسئولیت اداره و رهبری جامعه را به عهده گیرد،چه نامیده می شود؟{م-91}
 
26- شرایط((مرجع تقلید)) را بنویسید؟{م-91}
 
27- جملات زیر را با کلمات مناسب تکمیل کنید.

 در عصر غیبت مرجعیت دینی در شکل .......و حکومت اسلامی در چهارچوب ......استمرار پیدا می کند. [خ- 91]
 
28- با کدام شرط، «مرجع تقلید» می تواند احکام دینی را متناسب با نیازهای روز به دست آورد؟[خ- 91]
 
29- راه های شناخت«مرجع تقلید»: را بنویسید. [خ- 91]
 

درس دوازدهم  :

1- چرا نظام جمهوری اسلامی را « مردم سالاری دینی » نامیده­اند ؟ [خ 85- د90]
 
2- آیا تشکیل حکومت اسلامی در عصر غیبت می­تواند در زمینه­سازی حکومت جهانی ولی عصر(عج) مؤثّر باشد ؟ [د85- د89]
 
3- تفاوت اصلی نظام اسلامی با سایر حکومتهای دمکراتیک در چیست ؟ [خ86- د86- ش90]
 
4- « مردم سالاری دینی» را با دمکراسی رایج در جهان مقایسه کنید . [خ88]
 
5- با توجّه به سفارشات حضرت علی(ع) به مالک اشتر بنویسید چرا رهبر باید از افراد عیب جو و ترسو دوری کند؟[ش87]
 
6- تکمیل کنید : هدف دمکراسی رایج در جهان تأمین ............... مردم می­باشد . [خ89]
 
7- حکومت دمکراتیک یا مردم سالار را تعریف کنید . [خ90]
 
8- ترجمه کنید : « ادْعُ إِلَى سَبِيلِ رَبِّكَ بِالْحِكْمَةِ وَالْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ وَجَادِلْهُمْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ ... » (نحل ، 125) [د90]
 
9- عبارت قرانی«اُدعُ اِلی سبیلِ رَبِّک بالحِکمهِ وَ المَوعِظَهِ الحَسَنهِ و جادِلهُم بالَّتی هیَ اَحسَنُ...»: (نحل 125) را ترجمه کنید. {م-91}
 
10- تفاوت های میان (( نظام مردم سالاری دینی))و ((نظام های جمهوری دمکراتیک رایج در جهان)) را بنویسید. {م-91}
 
11- عبارت قرآنی: «.....فَاعفُ عَنهُم و اَستَغفِرلَهُم وَ شاوِرهُم فی اَلامر فَاِذا عَزَمتَ فَتَوَکَّل عَلی اَلله...» (آل عمران 159) را ترجمه کنید. [خ- 91]
 
12- طبق فرمایش امام علی(ع) در عهدنامه مالک اشتر چرا حاکم اسلامی با ترسو نباید مشورت کند؟[خ- 91]
 

درس سیزدهم  :

1- « عزّت نفس » را تعریف کنید . [ش85 ]
 
2- « عزّت نفس » را تعریف کرده و رابطة آن را با مفاهیم زیر بنویسید . الف) گناه ب) پیمان­شکنی [خ85]
 
3- چرا انسان صاحب عزّت به پیمان­شکنی دست نمی­زند ؟ [د85- د 86- د87- د89]

4- رابطه عزّت با وفای به عهد و پیمان را بررسی کنید . [ش90]
 
5- « انسان صاحب عزّت » و « انسان گناهکار » در برابر نفس لوّامه و نفس امّارة خود چگونه عمل می­کند ؟[د88]
 
6- چه رابطه­ای بین عزّت نفس وگناه وجود دارد ؟ چرا ؟ [ش89]
 
7- « تمایلات انسان » چند دسته است ؟ آنها را بنویسید . [ش85- د87- ش88- ش90- د90]
 
8- دو دسته از تمایلات انسان کدامند و چه نامیده می­شوند ؟ [ ش86- د89]
 
9- نام دو خود در انسان چیست ؟ [ش87]
 
10- چگونه می­توان عزّت نفس را پرورش داده و تقویت کرد ؟ [ ش85- خ88]
 
11 - ترجمه و پیام آیۀ : « مَنْ كَانَ يُرِيدُ الْعِزَّةَ فَلِلَّهِ الْعِزَّةُ جَمِيعًا ... . » ( فاطر ، 10 ) [د85 - ش89- خ90]
 
12- بر اساس آیة : « مَنْ كَانَ يُرِيدُ الْعِزَّةَ فَلِلَّهِ الْعِزَّةُ جَمِيعًا ... . » ( فاطر ، 10 ) راه پرورش عزّت نفس چیست ؟ [د86]
 
13- ترجمه کنید : « ... وَ لِلَّهِ الْعِزَّةُ وَ لِرَسُولِهِ وَ لِلْمُؤْمِنِينَ وَ لَكِنَّ الْمُنَافِقِينَ لا يَعْلَمُونَ . » (منافقون ، 8 )[ش86- خ87 ش88- د90]
 
14- قرآن کریم راه پرورش عزّت نفس را چه می­داند ؟ [خ86]
 
15- چرا نمی­توان مسئولیّت انجام دادن گناه را از دوش خود برداشت و به عوامل بیرونی منتقل کرد ؟ [خ89- ش90]
 
16- آیا می­توان تحریکات بیرونی و شرایط اجتماعی و اقتصادی را عامل اصلی گناه دانست ؟ [خ86]
 
17- انسان صاحب عزّت در برخورد با نفس لوّامه و نفس امّاره چگونه عمل می­کند ؟ [خ87]
 
18- انسان صاحب عزّت همواره به سود کدام نفس خود عمل می­کند ؟ [خ88]
 
19- راه کسب عزّت چیست ؟ و چه کسانی عزّت بیشتری دارند ؟ [ش87]
 
20- تکمیل کنید :

تحریکات بیرونی عوامل زمینه­ساز گناهند ، امّا قدرت .......... انسان می­تواند در مقابل گناه بایستد . [ش88]

تمایلات عالی انسان مربوط به بُعد ......... و تمایلات دانی او مربوط به بُعد ........... است . [د90]
 
21- درستی یا نادرستی گزاره­های زیر را  با ( ص/ غ ) مشخّص کنید .

انسان دارای عزّت نفس در مقابل افراد زورگو و ستمگر متواضع است . [ش90]

انسان عزیز همواره به ندای عقل و وجدان و نفس لوّامه گوش فرا می­دهد و تسلیم نفس امّاره نمی­شود .  [د90]

- انسان عزیز همواره به ندای عقل و نفس اماره گوش فرا می دهد و تسلیم نفس لوامه نمی شود. {م-91}
 
22- در چه مواردی « عزّت و شکست ناپذیری » ضروری است ؟ [د90]
 
23- تمایلات انسان را نام ببرید و بنویسید هریک مربوط به کدام بعد وجودی انسان است.با ذکر مثال. {م-91}
 
24- چرا توجیه خطاکاران ، که برای انجام گناه عوامل تحریک کننده بیرونی را مقصر می دانند قابل قبول نیست؟[خ- 91]
 
25- اصطلاحات زیر را تعریف کنید:

انسان عزیز[خ- 91]
 

درس چهاردهم  :

1- عالی­ترین زمینه برای تشکیل خانواده را بیان کرده ، توضیح دهید . [خ85- ش87- د88]
 
2- از زمینه­های تشکیل خانواده ، « اُنس با همسر » را شرح دهید . [ش88]
 
3- زمینه­های تشکیل خانواده ( اهداف ازدواج ) را نام ببرید . [د85- د86- د87- د89]
 
4- عبارت قرآنی « وَ جَعَلَ بَینَکُم مَوَدَّةً وَ رَحمَةً » به کدام یک از زمینه­های تشکیل خانواده اشاره دارد ؟ توضیح دهید. [د88- ش90]
 
5- ابتدایی­ترین زمینة تشکیل نهاد خانواده چیست ؟ توضیح دهید . [ش86- د90 (به صورت جای خالی)] 
 
6- آیا تفاوت میان زن و مرد به معنای برتری یکی بر دیگری است ؟ [خ 86- خ88- ش90 ( با ذکر مثال )] 
 
7- چرا خداوند نقش زن و مرد را متفاوت قرار داده است ؟ [خ87]
 
8- در زمینه­های شکل­گیری نهاد خانواده موارد مقابل را مشخّص نمایید . الف) ابتدایی­ترین زمینه ب) عالی­ترین زمینه [خ90]
 
9- ترجمه کنید : « ... وَ الذَّاكِرَاتِ أَعَدَّ اللَّهُ لَهُمْ مَغْفِرَةً وَ أَجْرًا عَظِيمًا . » ( احزاب ، 35 )[ خ90]
 
10- آیا کلمة اِنس و بنی­آدم در قرآن کریم اختصاص به جنس خاصّی دارد ؟ چرا ؟ [خ89]
 
11- درستی یا نادرستی گزاره­های زیر را  با ( ص/ غ ) مشخّص کنید .

ابتدایی­ترین هدف تشکیل خانواده ، رشد اخلاقی و معنوی هر یک از اعضای خانواده است . [د90]

ابتدایی ترین زمینه شکل گیری نهاد خانواده رشد و پرورش فرزندان است. {م-91}
 
12- مهمترین عامل پایدازی خانواده پس از ازدواج چیست؟{م-91}
 

درس پانزدهم  :

1- با توجّه به روایات معصومین (ع) چهار مورد از معیارهای همسر شایسته را نام ببرید . [خ85]
 
2-  چرا نباید فاصله میان بلوغ طبیعی و فکری با زمان ازدواج زیاد شود ؟ [خ85]
 
3- با توجّه به آموزه­های پیشوایان دین درباره هر یک از موارد زیر توضیح دهید . [ش85]
 
الف) مشورت با پدر و مادر در انتخاب همسر
 ب) دو راه مناسب برای شناخت همسر
 
4- چرا إذن پدر برای ازدواج دختر الزامی است ؟ [د85 - ش86 - ش88- ش89 - د90] 
 
5- آمادگی برای ازدواج نیازمند چند بلوغ است ؟ نام ببرید . [خ 86- خ 88- ش90]
 
6-  چرا پیشوایان دین در امر ازدواج مشورت با پدر و مادر را سفارش کرده­اند ؟ [د86- خ90]
 
7- چرا تنها علاقه و محبّت اوّلیّه نمی­تواند لازمة انتخاب همسر باشد ؟ [خ87]
 
8- چه نوع معاشرتهایی برای شناخت همسر نتیجه بخش نیست ؟ چرا ؟ [خ87]
 
9- ازدواج به موقع چه فوایدی را در بر دارد ؟ [ش87 ]
 
10- سه مورد از راههای شناخت همسر را بنویسید . [د87- ش90- د90]
 
11- چرا نمی­توان در قالبی غیر از ازدواج به نیاز جنسی پاسخ داد ؟ توضیح دهید . [خ88]
 
12- لازمة انتخاب شایستة همسر ، تسلّط بر چه چیزی است ؟ [د88]
 
13- نتایج ازدواج در زمان و موقعیّت مناسب و نامناسب را با یکدیگر مقایسه کنید . [خ89]
 
14- درستی یا نادرستی گزاره­های زیر را  با ( ص/ غ ) مشخّص کنید .

نباید فاصلة میان بلوغ جنسی و عقلی با زمان ازدواج زیاد شود . [د89]
 
15- از نظر مقرّرات اسلامی اگر عقدی به زور انجام گیرد چه حکمی دارد ؟ [د89]
 
16- تکمیل کنید : اگر عقد ازدواج به زور انجام گیرد ، ........... است . [ش90]
 
17- چرا اجازه پدر در ازدواج دختران ضروری است؟{م-91}
 
18- از دیدگاه قرآن کریم، در صورت نبودن کدام معیار در فرد،ازدواج با او حرام می شود؟[خ- 91]
 
19- چه نوع معاشرت هایی برای شناخت همسر، قبل ازازدواج نتیجه بخش نیست؟چرا؟[خ- 91]
 

درس شانزدهم  :

1- « نفقه » چیست و بر عهدة چه کسی می­باشد ؟ [خ85 - د86]
 
2- نفقه را تعریف کنید . [ش86- ش87- ش88- ش89 ـ ش90- د90]
 
3- آیا شرط پرداخت نفقه نیازمند بودن زن است ؟ توضیح دهید . [د87]
 
4- شرط پرداخت نفقه چیست ؟ [ش90]
 
5- مهمّ­ترین وظیفه ( نقش ) مشترک زن و مرد ( پدر و مادر ) در خانواده چیست ؟ آن را توضیح دهید . [ش85- د85- خ 88- ش90]
 
6- چهار نقش مرد در زندگی مشترک را نام ببرید . [د85 - خ86- د90] 
 
7-  از نقش­های مرد « رابطة محبّت­آمیز با همسر » را توضیح دهید . [ش87]
 
8- از نقش مرد در خانواده « محبّت و نظارت پدری » را توضیح دهید . [د89]
 
9- ترجمه کنید : « وَ قَضَى رَبُّكَ أَلا تَعْبُدُوا إِلا إِيَّاهُ وَ بِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا ... » ( إسراء ، 23 ) [خ86- خ88-  ش90]
 
10- سه شرط اصلی پیمان ازدواج را بنویسید . [ش86- خ87- د88- ش90- د90]
 
11- وظایف ما ( فرزندان ) نسبت به پدر و مادر چیست ؟ ( چهار مورد ) [ش86- خ89]
 
12- چرا هیچ کاری را نمی­توان با نقش مقدّس مادری برابر دانست ؟ [د87]
 
13- کدام یک از موارد زیر مربوط به نقش مرد و کدام یک مربوط به نقش زن در خانواده است ؟ [ش88]
 
الف ) تدبیر امور خانه
 ب ) مدیریت و نگهبانی از حریم خانواده
 
14- چه نقش­هایی در خانواده بر عهدة زن می­باشد ؟ نام ببرید . [خ89]
 
15- در خانواده تدبیر امور خانه از وظایف چه کسی است ؟ و چرا این نقش از ارزش و اهمیّت برخوردار است ؟ [ش89 ]
 
16- از نقش­هایی که در خانواده بر عهدة زن می­باشد « همسرداری » را شرح دهید . [خ90]
 
17- درستی یا نادرستی گزاره­های زیر را  با ( ص/ غ ) مشخّص کنید .

شرط پرداخت نفقه نیازمند بودن زن نیست ، بلکه انجام وظایف همسری است . [د90]
 
18- در پیمان ازدواج منظور از «صداق یا مهریه» زن چیست؟{م-91}
 
19- تکمیل کنید :

 شرط پرداخت نفقه نیازمند بودن زن نیست،بلکه انجام ........ است. {م-91}

عالی ترین هدف تشکیل خانواده رشد......و........هریک از اعضای خانواده است. [خ- 91]
 
20- وظیفه مالی که به عهده مرد قرار دارد ، از نظر شرعی و حقوقی به چه چیز تعبیر شده است؟[خ- 91]
 
21- چرا هیچ کاری را نمی توان با نقش مقدس مادری برابر دانست؟[خ- 91]
 

 

منبع: گروه دینی و قرآن خراسان رضوی

 

با آرزوی توفیق دانش آموزان عزیزم